ठेकी लोप हुने खतरामा

लमजुङ । लमजुङका ग्रामीण क्षेत्रमा परम्परादेखि चलनमा आएका काठका ठेकीको प्रयोग हराउँदै जान थालेको छ । ग्रामीण क्षेत्रमा किसानले दही जमाएर मोही पार्ने र राख्ने सामग्रीका रूपमा ठेकीको प्रयोग हुँदै आएकामा अहिले पशुपालन कम हुनुका साथै ठेकी बनाउने कालीगढको अभाव हुन थालेपछि यसको प्रयोगमा कमी आएको हो । हिजोआज काठको ठेकीको सट्टा प्लाष्टिक तथा धातुका सामान प्रयोग हुन थालेपछि मौलिक गाउँले ठेकी लोप हुने अवस्थामा पुगेको हो ।

ठेकी बनाउनका लागि दार, कटहर, खिर्रोलगायतका

काठको प्रयोग हुने गरेकामा हिजोआज ती काठ कम पाइने र कालीगढसमेत नपाइने हुनाले पनि प्रयोगमा कमी आएको हो । फेरि ठेकी बनाउन समय धेरै लाग्ने र परिश्रमअनुसारको मूल्य नपाइने भएकाले पनि कालीगढले ठेकी बनाउन कम गरेका छन् । पुस्तैनी पेसाको रूपमा ठेकी बनाउँदै आएका लमजुङको नाल्मा गाविसको बाह्रपोलेका माइला विश्वकर्मा बाबुबाजेको पालादेखि नै काठको ठेका कुद्ने पेसा गर्दै आएकामा अहिले ठेकी बनाउने काठ वनमा गएर काट्न नपाइने, ठेकी खोज्ने ग्राहक पनि कम आएका बताउनुहुन्छ । ठेकीसँगै घ्यू राख्ने सिमाङ, दही मोथ्ने मदानी, गुरुङ गाउँमा रक्सी खान प्रयोग हुने पुचै, सामान राख्ने सन्दूकलगायतका काठे हस्तकलाका सामान हिजो आज हराउँदै गएका छन् ।
गाउँघरमा धेरै मानिसले पहिलेजस्तो गाईभैँसी नै पाल्न छाडेका छन् । काठको ठेकी बिक्रीमा पनि कमी आएको उहाँको भनाइ छ । गाइभैँंसी पाल्नेले पनि दूध, दही जमाउन र मोही पार्न धातुको सामग्री प्रयोग गर्ने गरेकाले यो पेसाबाट ठेकी बनाउने पेसा सङ्कटमा परेको विश्वकर्माको भनाइ छ । गाई, भैँसीको दूध राख्न र मोही बनाउन दारको ठेकी राम्रो मानिन्छ । कटहर तथा खिर्रोजस्ता काठबाट बनेको ठेकीमा पारेको मोही अमिलो हुने पशुपालक किसानहरू बताउँछन् ।